ලෝක සාමයට අත වනන THE CRANES ARE FLYING

May 19th, 2017 | By | Category: LEAD NEWS, Today Lead News, කලාව, පරිවර්තන, සාහිත්‍ය

ජෝසප් ස්ටාලින් 1953 දී මිය ගියද රුසියාව තුළ එතෙක් පැවති ස්ටාලින්වාදී සංස්කෘතික බලාධිකාරයෙන් නිදහස් වීමට රුසියානුවන්ට බොහෝ කාලයක් ගත විය. මෙම කාලවකවානුව තුළ නිර්මාණය වූ වඩාත් ලෝක අවධානයට පත් වූ රුසියානු සිනමා කෘතිය Rains are Flying යැයි කීවොත් එය වඩාත් නිවැරදි වනු ඇත. එපමණක් නොව එය යුද විරෝධී සිනමාවේ අනුඵලයක් ද විය. ලොව විශිෂ්ටතම ප්‍රංශයේ කාන් සිනමා උළෙලේ 1958 දී විශිෂ්ටතම සම්මානය හිමි වූ එය එතෙක් පැවති සමාජ යථාර්ථවාදී යුද ප්‍රචාරාත්මක සිනමාවේ ආශ්වාදය විඳි ස්ටාලින්වාදී ප්‍රේක්ෂකයින්ට කදිම පිළිතුරක් සැපයීය. එය වචනයේ පරිසමාප්ත අරුතින්ම සිනමා කාව්‍යකි.

3hjy
චිත්‍රපටය ඇරඹෙන්නේ නව යොවුන් වියේ පසුවන වෙරෝනිකා (Tatyana Samoylova) හා බොරිස් (Aleksey Batalov) යන අයගේ එකට මුණගැසෙන දර්ශනයකිනි. එම මොහොත දෙවැනි ලෝක මහා සංග්‍රාමය ඇරඹීමට දින කිහිපයකට පෙර අවස්ථාවකි. දෙදෙනා විශාල කොකුන් රංචුවක් ඊතලයක ආකාරයට අහසේ පියාපත් කරනු දකී. එම දසුනින් ඔවුන් කුල්මත් වුව ද එතැනින් පසුව එළැඹෙන හැම මොහොතක්ම ඔවුනට මහා ඛේදවාචකයකට මුහුණ දීමට සිදුවන බව අවබෝධ කර ගැනීමට තරම් මුහුකුරා ගිය අත්දැකීම් හෝ දුරදක්නා නුවණක් නව යොවුන් වියේ පසු වූ ඔවුනට නොතිබුණි. බොරිස්ගේ නිවසේම වෙසෙන ඔහුගේ ඥාති සොහොයුරු මාර්ක් වෙරෝනිකා පිළිබඳ උනන්දුවෙන් පසුවන බව බොරිස් නොදනී. මහා ජනකාය අතරෙහි යුද පෙරමුණට යාමට සූදානමින් සිටින බොරිස්ව සොයන වෙරෝනිකාට ඔහුව මුණගැසීමට අවස්ථාව නොලැබේ.

වෙරෝනිකා බොරිස්ගෙන් ලිපි ලැබෙන තෙක් බලා සිටින අතර ඇගේ නිවස සතුරු ප්‍රහාරවලින් ගිනිබත් වෙයි. ඇගේ මව්පියන් පිළිබඳ කිසිදු සටහනක් ඇයට සොයා ගත නොහැකි වෙයි. බොරිස්ගේ පියා ෆයොඩර් ඉවානොවිච් මිලිටරි රෝහලක වෛද්‍යවරයෙකි. චිත්‍රපටයේ සමස්තය කේන්ද්‍රගත වන්නේ වෙරෝනිකාගේ චරිතය වටාය. ඈ යුද්ධෙන් බැට කෑ සමස්ත රුසියානු කාන්තාව නිරූපණය කරයි. එපමණක් නොව, යුද්ධයෙන් බැට කන ලෝකවාසී සියලු කාන්තාවගේ ඛේදනීය ඉරණම ඈ තුළින් විද්‍යමාන වෙයි. බොරිස් ඇතුළු සමස්ත රුසියානු තාරුණ්‍යය රට වෙනුවෙන් යුද පෙරමුණට යන විරෝධාර රණවිරුවන් ලෙස යුදවාදී රුසියාව ඔවුන්ගේ ප්‍රචාරාත්මක යාන්ත්‍රණ තුළ හුවා දක්වයි. ස්ටාලින්වාදී රුසියාව යුද්ධයේ රස මිහිර සමස්ත රුසියානු සමාජයට කවා පොවයි. ඊට ප්‍රතිපක්ෂ වෙරෝනිකා හා බොරිස්ගේ පවුල හරහා සමස්ත මානව වර්ගයාගේ මහා ඛේදවාචකයක ඇරඹුම කැලටසෝව් සමස්ත ලෝකයා හමුවේ එළිදරව් කරයි.

Cranes_are_Flying_One_Scene_Image_large

යුද්ධයකදී බිඳ වැටෙන මානව සබඳතා, පුද්ගල ආධ්‍යාත්මයන් හා සමස්තයක් ලෙස මිනිස් ජිවිතවල ඛේදනීය ඉරණම චිත්‍රපටය පුරාවට අප දකිමු. සහෝදර සෙබළෙකුගේ ජීවිත බේරා ගැනීමට සටනක යෙදෙන බොරිස් වගුරු බිමකදී මිය යයි. බොරිස්ගේ දෘෂ්ටි කෝණයෙන් ගස්වල කරටි හසුවන රූපරාමුව සුළියක් මෙන් කැරකෙයි. සුළිය වෙරෝනිකගේ නිවසේ සමචතුරස්‍රාකාරයෙන් ඉහළ නගින පඩිපෙළ සමඟ සමපාත වෙයි. මංගල ඇඳුමෙන් සැරසුණු බොරිස් පඩිපෙළ දිගේ වේගයෙන් ඉහළට දිව යයි. මනාලියකගේ ඇඳුමින් සැරසුණු වෙරෝනිකා බොරිස් පඩිපෙළේ කෙළවරදී හමුවෙයි. යළි ගස්වල කරටි සුළියක් මෙන් කැරකෙන රූපරාමුවලට ඡේදනය වෙයි. බොරිස් වඟුරු බිමේ වැටි මිය යයි. ඉන් අපට කැලටසෝව් පෙන්වා දෙන්නේ යුද්ධය නමැති දිය සුළියකට හසු වූ සුන්දර තරුණ ජීවිතවල ඛේදවාචකයයි. ටෝර්නාඩෝවකට හසුවන මල් ඉහිරුණු තාරුණ්‍යයේ අනාගත ඛේදනීය ඉරණමත්, යුද්ධයකදී අත්විඳින සමස්ත මානව වර්ගයාගේ ඛේදවාචකයත්, සිනමා කෘතිය පුරාවට කියවෙයි. බොරිස්ගේ ඥාති සොහොයුරු මාර්ක්, වෙරෝනිකාගේ සිත ගැනීමට උත්සහ කළ ද ඈ දැඩි ලෙස ඔහුව ප්‍රතික්ෂේප කරයි.

ජර්මානු බෝම්බ ප්‍රහාරයක් අතරතුර මාර්ක් සමඟ නිවසේ තනිවන ඈ දූෂණයට ලක්වේ. රූපරාමු පෙළින් මුළු නිවසම සුළි කුණාටුවකට හසුවනු ආකාරයේ දර්ශන පෙළක් තිරයේ දිග හැරෙයි. පිටතින් බෝම්බ ප්‍රහාර ඇසෙන අතර ඊට සමගාමීව ඔපෙරා වාදනයකි. දීප්තිමත් විදුලි ආලෝක වරින් වර දැල්වෙන්නේ විදුලි කොටන්නාක් මෙනි. මේ සියලු දර්ශන පෙළින් කැලටසෝව් අපට පෙන්වා දෙන්නේ වෙරෝනිකාට අත්වන ඛේදනීය ඉරණමේ අභ්‍යන්තර මනෝභාවයනුයි.

a14010-2

බොරිස්ගේ මුළු පවුලම ඈ බොරිස්ට වංචා කළ බවට විශ්වාස කරයි. ඈ ලැජ්ජාවෙන් ගැලවීමට මාර්ක් සමඟ විවාහ වුව ද එය සතුටින් පිරුණු විවාහ දිවියක් නොවීය. මාර්ක් විනෝදකාමී සෙල්ලක්කාර ජීවිතයක් ගෙවයි. මිලිටරි රෝහලේ ආබාධිත සෙබළෙකු සිය පෙම්වතිය ඔහුව හැරගිය බවට ලැබුණු ලිපියත් සමඟ බලවත් චිත්ත පීඩාවෙන් පසු වන අතර වෛද්‍යවරයෙකු වූ බොරිස්ගේ පියා පවසන්නේ තමා එන තුරු බලා සිටීමත් හික්මුණු ගති නැති කාන්තාවක පිළිබඳ දුක් වීම නිෂ්ඵල ක්‍රියාවක් බවය. ඉන් බලවත් කම්පනයකට පත් වන්නේ වෙරොනිකාය. දුම්රිය ස්ථානයේ ගුවන් පාලම මතට දිවයන ඈ වේගයෙන් එන කෝච්චියට පැනීමට සැරසුන ද වාහනයක ගැටීමට යන කුඩා දරුවෙකු දැක සිය දිවි හානි කර ගැනීම පසෙකලා ඇය දරුවාව බේරා ගනී. මව අහිමිව සිටින දරුවාගේ නම ද බොරිස්ම වීම දෛවෝපගත සිදුවීමකි. මාර්ක් කපටි වංචනිකයෙකි. ඔහු අනිවාර්ය යුද සේවයෙන් නිදහස් වන්නේ ඔහු සතු සුවිශේෂී දක්ෂතා නිසා නොව බොරිස්ගේ පියාගේ නම විකිණීමෙනි. ඔහු සමස්ත රුසියාවම පාවා දුන්නා පමණක් නොව සිය පවුලේ විශ්වාසනීයත්වය කඩ කළ බව බොරිස්ගේ පියා සිතයි.

මාර්ක් නිවසින් පිටමං කරයි. බොරිස් මිය ගිය බවට වෙරෝනිකා පිළිනොගනියි. නමුත් යුද්ධය අවසානයේ නිවෙස් බලා එන සොල්දාදුවන් අතර බොරිස් නොමැතිවීමෙන්, ඈ බොරිස් මිය ගිය බවට ස්ථීරව දැන ගනී. බොරිස්ව පිළිගැනීමට මල් පොකුරක් අතැතිව සිටින ඈ කදුළු සලමින් මුළු මහා ජනකාය අතරේ බොරිස්ව සොයයි. අවශ්‍ය නම් කැලටසෝව්ට යුද්ධයක අවසානයේ අප දකින විනාශය, ගිනිගෙන දැවෙන මිනී කඳු, ආබාධිත සොල්දාදුවන්, වැළපෙන කුඩා ළමුන් හා කැමරාව යොමු කිරීමට ඕනෑතරම් අවස්ථාව තිබුණි. නමුත් කැලටසෝව් එසේ නොකරයි. අසල සිටින වැඩිහිටියෙකු සිනාමුසු මුහුණින් වෙරෝනිකාට පවසන්නේ ඈ අත ඇති මල්පොකුරේ මල් කිනිති පැමිණ සිටින පිරිස අතර බෙදා දමන ලෙසයි. කැලටසෝව් වචනයේ පරිසමාප්ත අරුතින්ම සුන්දර සිනමාකරුවෙකු වන්නේ අන්න ඒ නිසාය. කිසියම් හෝ බලාපොරොත්තුවක් දැල්වෙන ආකාරයට කැලටසෝව් චිත්‍රපටය අවසන් කරයි. සිනමා පටය ආරම්භයේදි අප දකින කොකුන්ගේ පියාසැරිය චිත්‍රපටය අවසානයේද කැලටසෝව් අපට පෙන්වන අතර එය ලෝක සාමයේ හා මානව නිදහසේ පරම සතුට සංකේතවත් කරයි.

සපුමල් ලියනාරච්චි විසින් 2017 මැයි සමබිම කලාපය වෙත රචිත ලිපියකි.

Recent Posts

Leave a Comment