තොරතුරු ඉල්ලලා නොදුන්නොත් මොකද කරන්නේ?

Jul 18th, 2017 | By | Category: OTHER NEWS, තොරතුරු හෙළිකරනු, දේශපාලන, පුද්ගල නිදහස, පුරවැසි අයිතිය, මානව හිමිකම්

ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ 14 (අ) ව්‍යවස්ථාවේ ප්‍රකාර තොරතුරු සඳහා ප්‍රවේශවීමේ අයිතිය බලාත්මක කිරීම සඳහා 2016 අංක 12 දරන තොරතුරු දැන ගැනීමේ අයිතිවාසිකම පිළිබඳ පනත 2016 අගෝස්තු 04 වන දින පාර්ලිමේන්තුවේදී සම්මත කරන ලදී. පසුගිය සමබිම පුවත්පත්වලින් මෙම තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිවාසිකම පිළිබඳ පනත සමාජගත කිරීමේදී මුහුණපානු ලබන යථාර්ථයන් පිළිබඳවත් තොරතුරු ඉල්ලා අයදුම්පතක් යොමු කරන ආකාරය පිළිබඳවත් සාකච්ජා කරන ලදී. මෙම ලිපිය තුළින් සාකච්ජා කිරීමට අප බලාපොරොත්තු වන්නේ ඉල්ලූ තොරතුරු අවශ්‍ය පරිදි නොලැබුණු විට ඇපෑලක් හෙවත් අභියාචනයක් ඉදිරිපත් කරන්නේ කෙසේද යන කාරණයයි.

A patient talks at a counter at the general hospital during a doctors strike against the government in Colombo, Sri Lanka April 7, 2017. REUTERS/Dinuka Liyanawatte

තොරතුරු ලබා ගැනීමේ ඉල්ලීම ලැබී වැඩ කරන දින දාහතරක් තුළ තොරතුරු නිලධාරියා විසින් ඉල්ලා සිටින තොරතුරු ලබා දීම ප්‍රමාද කරන්නේ නම් හෝ ප්‍රතික්ෂේප කරන්නේ නම් ඊට හේතු තොරතුරු නිලධාරීන් විසින් ඉල්ලුම්කරුවන්ට දැන්විය යුතුය. යම් තොරතුරු නිලධාරියෙකු විසින් තොරතුරු ලබා දීම ප්‍රතික්ෂේප කරන විට ඊට හේතුව, හා තොරතුරු ලබා දීම ප්‍රතික්ෂේප කිරීමට එරෙහිව අභියාචනය ඉදිරිපත් කළ යුතු නිලධාරියාගේ නම, තනතුර, අභියාචනය ඉදිරිපත් කළ යුතු කාල සීමාව සහිතව තොරතුරු ඉල්ලුම් කළ පුද්ගලයා වෙත ලිඛිත දැන්වීමක් යැවිය යුතුය.

තොරතුරුවලට ප්‍රවේශ වීම ප්‍රතික්ෂේප කළ හැකි කාරණා

■ යම් පොදු කටයුත්තකට කිසිදු සම්බන්ධතාවයක් නොමැතිව යම් කෙනෙකුගේ පුද්ගලිකත්වය ආක්‍රමණයට ලක් වේ නම්,

■ රාජ්‍ය ආරක්ෂාවට, භෞමික අඛණ්ඩතාවයට හෝ ජාතික ආරක්ෂාවට බරපතළ ලෙස අගතිදායක වන විට,

■ යම් තොරතුරක් අන්තර්ජාතික ගිවිසුම් හෝ බැදීම් මත රහසිගතව ලබා ගෙන ඇති අවස්ථාවක, එකී තොරතුරු හෙළිදරව් කිරීම මඟින් එකී ජාත්‍යන්තර සම්බන්ධතාවයට අගතිගාමී හෝ අගතිගාමී විය හැකි අවස්ථාවක,

■ විනිමය අනුප්‍රමාණ, විදේශ ගනුදෙනු, බැංකු කටයුතු, බදු පැනවීම් භාණ්ඩ හා සේවාවන්හි මිල ස්ථාවරව පවත්වා ගෙන යාමට, විදේශ වෙළද ගිවිසුම්වලට ඇතුළත් වීමට ආර්ථික ස්ථාවරත්වය පවත්වා ගෙන යාමට බරපතළ හානියක් විය හැකි තොරතුරු,

■ 2003 අංක 36 දරණ බුද්ධිමය ආරක්ෂා කිරීමේ පනත යටතේ ආරක්ෂා කර ඇති තොරතුරු හෙළිදරව් කිරීම යම් යම් තෙවන පාර්ශ්වයක තරගකාරී තත්ත්වයට අහිතකරව බලපානු ලබන්නේ නම්,

■ යමෙකුගේ පුද්ගලික වෛද්‍ය වාර්තා හෙළිදරව් කිරීමට මඟ පාදන අවස්ථාවක,

■ යම් ලිඛිත නීතියක් යටතේ අවසර දී නොමැති වූ වෘත්තිකයන් හා වෘත්තිකයන් විසින් සේවා සපයනු ලබන යම් පොදු අධිකාරියක් අතර පවතින යම් සන්නිවේදනයකට අදාළ තොරතුරු,

■ භාරකාර සම්බන්ධතාවක් පැවතීම හේතුවෙන් එම තොරතුරු රහසිගතව තබා ගැනීම අවශ්‍ය වන අවස්ථාවක

■ එම තොරතුරු හෙළිදරව් කිරීම මඟින් අපරාධයක් වැළක්වීම, අපරාධකරුවන්ට එරෙහිව නඩු පැවරීම, නීතිය බලාත්මක කිරීම, ජාතික ආරක්ෂාවට අදාළ තොරතුරු, හෙළිදරව් කිරීමට බලය නොදුන් තොරතුරු, අධිකරණයේ අපක්ෂපාතීත්වයට හා අධිකාරිත්වයට බලපාන තොරතුරු, පාර්ලිමේන්තු හෝ පළාත් සභා වරප්‍රසාද උල්ලංඝනය කරනු ලබන තොරතුරු, යම් විභාගයකට අදාළ රහසිගතව තබා ගැනීමට නියම වූ තොරතුරු, තීරණයක් ගෙන නොමැති අමාත්‍ය මණ්ඩල සංදේශ පිළිබඳ තොරතුරු හා මැතිවරණ නීති මඟින් රහසිගතව තබා ගැනීමට නියම වූ තොරතුරු වේ.

මේ සම්බන්ධ වැඩිදුර තොරතුරු පනතේ 5 වන වගන්තිය යටතේ දක්වා ඇත.

තොරතුරු ඉල්ලුම්කරුගේ ඉල්ලුම්පත ප්‍රතික්ෂේප වූ අවස්ථාවන්හිදී පමණක් නොව, නිශ්චිත කාල සීමාවන්ට අදාළ නොවීම, සම්පූර්ණ නොවූ නොමඟ යවන සුළු තොරතුරු, සාවද්‍ය තොරතුරු ප්‍රදානය, වැඩිදුර ගාස්තු අය කිරීම, ඉල්ලා සිටින ආකෘතියෙන් තොරතුරු නොසැපයීම හෝ එම තොරතුරු වෙත ප්‍රවේශය වැළැක්වීම සඳහා එම තොරතුරු විකෘති/ විනාශ කර හෝ අස්ථානගත කර ඇති බවට එම තොරතුරු ඉල්ලුම්කරුට සාධාරණ හේතු පවතින විට අභියාචනයක් ඉදිරිපත් කළ හැකිය.

අභියාචනා ඉදිරිපත් කිරීම
අභියාචනය ඉදිරිපත් කළ යුතු බවට නම් කළ නිලධාරියා වෙත තම අභියාචනය ඉල්ලීම ප්‍රතික්ෂේප වූ දින සිට දාහතරක් තුළ හෝ අභියාචනය සඳහා හේතු පවතින බව දැනගත් දා සිට දින දාහතරක් තුළ ඉදිරිපත් කළ යුතුය.

 
අභියාචනය භාරගනු ලබන්නා කුවිතාන්සියක් නිකුත් කළ යුතුය.
අදාළ නිලධාරියා විසින් සිය තීරණය එම අභියාචනය ලැබී සති තුනක කාලයක් ඇතුළත ලබා දිය යුතු අතර, ඒ සඳහා වූ නිශ්චිත පදනම ඇතුළුව එම තීරණය සඳහා වූ හේතු දැක්විය යුතුය.
අභියාචනය ඉදිරිපත් කරනු පුරවැසියා විසින් අදාළ කාල සීමාව තුළ තම අභියාචනය ඉදිරිපත් කර නොමැති නමුත් ඊට සාධාරණ හේතු දක්වා ඇති විට නම් කළ නිලධාරියාට ස්වකීය අභිමතය පරිදි එය විභාග කළ හැක.

තොරතුරු කොමිසම වෙත අභියාචනය කිරීම
නම් කළ නිලධාරියා වෙත කරනු ලැබූ අභියාචනා තීරණයෙන් අතෘප්තියට පත් පුරවැසියෙකුට තීරණය සන්නිවේදනය කිරීමෙන් මාස දෙකක් තුළ හෝ තීරණය ලබා දිය යුතු නිශ්චිත කාල සීමාව තීරණය ලබා නොදී ඇතැම් විට එකී කාල සීමාව ඉක්මවා මාස දෙකකට පසු තොරතුරු කොමිසම වෙත අභියාචනා කළ හැකිය.
තොරතුරු කොමිසම විසින් එකී අභියාචනා තමන් වෙත ලැබී ඇති දින තිහක් තුළ අභියාචනා කරන ලද තීන්දුව වෙනස් කිරීම, ස්ථිර කිරීම, ප්‍රත්‍යාවර්ථ කිරීම කළ හැකි අතර අවශ්‍ය කටයුතු සඳහා අදාළ තොරතුරු නිලධාරියාට එම ඉල්ලීම නැවත යොමු කරනු ලැබිය හැක.
කොමිෂන් සභාව මඟින් දෙන ලද තීරණයෙන් අතෘප්තියට පත් පුරවැසියකුට හෝ පොදු අධිකාරියකට ඒ සම්බන්ධයෙන් තීරණය දැනුම් දෙනු ලැබූ දින සිට මාසයක් ඇතුළත අභියාචනයක් අභියාචනාධිකරණය වෙත ඉදිරිපත් කළ හැකිය.

Thorathuru

නීතිඥ හේමමාලි පෙරේරා

Recent Posts

Tags: , ,

Leave a Comment